క్యాన్సర్.. ప్రపంచవ్యాప్తంగా మానవాళిని వణికిస్తోన్న మహమ్మారి. పూర్వం వృద్ధాప్యంలోనో, లేదా పొగాకు, మద్యం వంటి దురలవాట్లు ఉన్నవారిలోనో ఈ వ్యాధి ఎక్కువగా కనిపించేది. కానీ, నేడు మారుతున్న జీవనశైలి కారణంగా యువత సైతం ఈ ప్రాణాంతక వ్యాధి బారిన పడుతున్నారు. అయితే, క్యాన్సర్ ముప్పు కేవలం కాలుష్యం, అలవాట్ల వల్లే కాదు.. మనకు తెలియకుండానే వంటగదిలో మనం చేసే కొన్ని చిన్న చిన్న పొరపాట్లు, వాడే వస్తువుల వల్ల కూడా వస్తోందని అంతర్జాతీయ శాస్త్రీయ పరిశోధనలు హెచ్చరిస్తున్నాయి.
మనం ఆరోగ్యంగా ఉండటానికి రుచికరమైన భోజనం తయారుచేసుకునే వంటగదిలోనే క్యాన్సర్ కారక రసాయనాలు (Carcinogens) విడుదలయ్యే ప్రమాదం పొంచి ఉంది. దీర్ఘకాలంలో మన ఆరోగ్యానికి తీవ్ర హాని కలిగించే ఆ వంటగది అలవాట్లు, వస్తువులపై హెల్త్ ఎక్స్ పర్ట్ స్పెషల్ స్టోరీ..
1. మరిగించిన నూనెను పదే పదే వాడటం (Reused Cooking Oil):
వంటల్లో ఒకసారి వాడిన నూనెను మళ్లీ మళ్లీ వేడి చేసి వాడటం మన దేశంలో చాలా సాధారణం. ముఖ్యంగా రోడ్డు పక్కన దొరికే బజ్జీలు, సమోసాలు, ఫాస్ట్ ఫుడ్ కేంద్రాలలో ఈ ధోరణి ఎక్కువగా ఉంటుంది.
ప్రమాదం ఏమిటి..? నూనెను అధిక ఉష్ణోగ్రత వద్ద పదే పదే మరిగించడం వల్ల అందులో ఆక్సీకరణ (Oxidation) జరిగి, శరీరానికి అత్యంత హానికరమైన 'ఆల్డిహైడ్లు', విషపూరిత రసాయన సమ్మేళనాలు ఏర్పడతాయి. ఇవి శరీరంలో ఆక్సీకరణ ఒత్తిడిని, అంతర్గత వాపులను (Inflammation) పెంచి, క్యాన్సర్తో పాటు గుండె జబ్బులకు ప్రధాన కారణాలుగా మారుతాయి.
2. ప్లాస్టిక్ పాత్రల్లో వేడి ఆహారం (Plastic Containers):
ప్లాస్టిక్ వాడకం ఆరోగ్యానికి చేటని తెలిసినప్పటికీ, నిల్వ ఉంచేందుకు చాలా మంది వీటినే ఆశ్రయిస్తుంటారు.
ప్రమాదం ఏమిటి..? బాగా వేడిగా ఉన్న ఆహార పదార్థాలను ప్లాస్టిక్ డబ్బాల్లో పోయడం లేదా ప్లాస్టిక్ పాత్రల్లో పెట్టి మైక్రోవేవ్ ఓవెన్లో వేడి చేయడం అస్సలు మంచిది కాదు. అధిక ఉష్ణోగ్రతల వద్ద ప్లాస్టిక్లోని విషపూరిత రసాయనాలు ఆహారంలోకి సులభంగా కలిసిపోతాయి.
పరిష్కారం..ప్లాస్టిక్ పాత్రలకు బదులుగా నాణ్యమైన గాజు (Glass) లేదా స్టెయిన్లెస్ స్టీల్ పాత్రలను ఉపయోగించడమే అత్యంత సురక్షితం. ఒకవేళ పాతబడిన, గీతలు పడిన ప్లాస్టిక్ పాత్రలు ఉంటే వెంటనే వాటిని మార్చేయాలి.
3. నాన్-స్టిక్ పాత్రల అతి వాడకం (Non-Stick Cookware):
తక్కువ నూనెతో వంట చేసుకోవచ్చనే ఉద్దేశంతో నేడు ప్రతి ఇంట్లోనూ నాన్-స్టిక్ పెనాలు, గిన్నెలు వాడుతున్నారు.
ప్రమాదం ఏమిటి..? నాన్-స్టిక్ పాత్రలను ఖాళీగా ఉంచి అధిక ఉష్ణోగ్రతల వద్ద వేడి చేసినప్పుడు వాటిపై ఉండే రసాయన పూత (Coating) దెబ్బతిని, ప్రమాదకరమైన పొగలు విడుదలవుతాయి. పాత్రలపై లోతైన గీతలు పడినా లేదా కోటింగ్ ఊడిపోతున్నా ఆ కెమికల్స్ వంటల్లో చేరుతాయి.
పరిష్కారం..నాన్-స్టిక్ పాత్రల కోటింగ్ దెబ్బతినకుండా ఉండాలంటే వండేటప్పుడు చెక్క (Wooden) లేదా సిలికాన్ గరిటెలను మాత్రమే వాడాలి. కోటింగ్ పాడైతే ఆ పాత్రలను వాడటం ఆపేయాలి.
4. బూజు పట్టిన దినుసులు, ధాన్యాలు (Moldy Spices & Grains):
వర్షాకాలం లేదా తేమ ఎక్కువగా ఉండే రోజుల్లో వంటగదిలోని కొన్ని పదార్థాలు త్వరగా పాడవుతుంటాయి.
ప్రమాదం ఏమిటి..? తేమ తగిలి మసాలా దినుసులు, వేరుశెనగలు, మొక్కజొన్న లేదా ఇతర ధాన్యాలకు బూజు పడితే.. చాలా మంది వాటిని ఎండబెట్టి మళ్లీ వాడుతుంటారు. కానీ కొన్ని రకాల బూజుల వల్ల ‘అఫ్లాటాక్సిన్’ (Aflatoxin) అనే అత్యంత ప్రమాదకరమైన విషపూరిత రసాయనం విడుదలవుతుంది. ఈ అఫ్లాటాక్సిన్ శరీరంలోకి చేరితే కాలేయం (Liver) తీవ్రంగా దెబ్బతినడమే కాకుండా, లివర్ క్యాన్సర్కు దారితీసే అవకాశం ఎక్కువ. ఆరోగ్యకరమైన జీవితానికి వంటగది పరిశుభ్రత ఎంత ముఖ్యమో.. మనం వాడే వంట పద్ధతులు, పాత్రలు కూడా అంతే ముఖ్యం. పాత అలవాట్లను మార్చుకుని, సాంప్రదాయ స్టీల్, మట్టి లేదా ఇనుప పాత్రలను వాడటం ద్వారా మనల్ని, మన కుటుంబాన్ని ఇలాంటి మహమ్మారి వ్యాధుల బారి నుంచి కాపాడుకోవచ్చని ఆరోగ్య నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.

